KINH MƯỜI PHÁP QUÁN NIỆM

── KINH MƯỜI PHÁP QUÁN NIỆM ── Một thuở nọ gần thành Xá-vệ Phật cùng hàng đệ tử ngự yên, Tại nơi tinh xá Kỳ Viên, Của Cấp Cô Độc làm duyên cúng dường. - Lúc ấy có người vương bệnh nặng, Thầy tỳ-kheo Gi-ri-ma-nan-đa, Chịu nhiều đau đớn thiết tha, Xót thương, đại đức A-nan-đa trình bày. - Vào đến chốn Thế Tôn đang ngự, Đảnh lễ rồi cớ sự bạch qua, Rằng Gi-ri-ma-nan-đa, Thầy vương chứng bệnh trầm kha não nùng. - Bạch Thế Tôn mở lòng từ ái, Dời gót vào đến tại thất riêng, Cứu thầy trong lúc bệnh duyên, Hoành hành, đau đớn triền miên lâu ngày. * - Liền lúc đó Thế Tôn bèn dạy, A-nan-đa, ông phải thẳng qua Chỗ thầy Gi-ri-ma-nan-đa, Truyền mười pháp tưởng của ta chỉ bày. - Pháp tưởng ấy tánh hay trừ bệnh, Chẳng luận là căn bệnh chóng chầy, Nếu thầy Gi-ri-ma-nan-đa, Được nghe, lập tức bệnh đà giảm thuyên. - Mười pháp tưởng linh thiêng bao nả ? Tưởng những là vô ngã, vô thường, Bất tịnh lại dứt tình trường, Sự khổ dứt bỏ thói thường cho xong. - Tưởng tịch tịnh, tưởng không tham luyến, Pháp thế gian lắm chuyện thị phi, Tưởng đến những pháp hữu vi Đều vô thường hết có chi bận lòng. - Lại để ý bên trong hơi thở, Hành đủ mười điều dạy của ta. Lắng nghe nầy A-nan-đa, Tưởng vô thườngấy nghĩa là làm sao ? * - Vị hành giả đã vào Phật pháp, Ở trong rừng, ở dưới cội cây, Hoặc nơi thanh vắng không ai, Trầm ngâm tưởng pháp Như Lai như vầy: - Sắc, thọ, tưởng và cùng hành, thức Đều vô thường một mực như nhau. Ngũ uẩn chẳng luận uẩn nào. Hành giả thấy uẩn đổi thay không thường. - Tưởng ngũ uẩn vô thường như vậy Như Lai cho tưởng ấy vô thường. Lắng nghe này A-nan-đa Còn tưởng vô ngã, nghĩa là làm sao? * - Mắt và sắc vốn đều chẳng thật, Chẳng phải là vật thuộc của ta Tai và các tiếng gần xa, Vốn đều chẳng phải của ta đâu nào. - Mũi lại với các mùi cả thảy, Đều ở ngoài chẳng phải của ta, Lưỡi cùng các vị nếm qua, Thật đó chẳng phải của ta, chớ lầm. - Thân thể với các đồ xúc chạm, Chớ đảo điên cho đó là ta Tâm cùng các pháp hà sa, Cũng đều chẳng phải của ta mỗi phần. - Hành giả tưởng căn trần như thế Ngoài phạm vi chẳng kể của ta, Lắng nghe này A-nan-đa, Pháp tưởng vô ngã đó ta đã bày. * - Tưởng bất tịnh là điều chi vậy, Người tu hành tưởng thấy trong thân. Trên từ ngọn tóc xuống chân, Có da bao bọc chung quanh cả mình. - Trong chứa vật nhiều hình nhiều dáng, Khác khác nhau nhưng đáng gớm ghê, Tóc lông với móng răng da, Thịt, gân, xương tủy, ruột già, ruột non. - Thận, tim, gan, da non, lá lách Phổi, phẩn, đàm, nước mắt, mồ hôi, Mật cùng vật thực chưa tiêu, Đầu da, mủ máu rất nhiều phần dơ. - Mỡ, nhớt, mũi, chẳng bao giờ thiếu, Nước miếng cùng nước tiểu dẫy đầy, Hành giả tưởng các vật này, Vốn nào sạch sẽ trong thây con người. - A-nan-đa vậy ngươi cố nhớ, Pháp ấy để tưởng sợ thân ta, Lắng nghe này A-nan-đa, Tưởng sự khổnghĩa là làm sao ? * - Thân thể có dẫy đầy khổ não, Tội lỗi gây quả báo về sau, Bịnh căn khốn khó nhức đau, Những bịnh hoạn ấy kể sao cho cùng. - Như bịnh phát phần trong tai mũi, Trong thân hình, trong lưỡi trong đầu, Trong miệng, trong bụng đâu đâu, Ngoài tai, ngoài mũi, khắp hầu châu thân. - Bịnh ho suyễn, gầy lần bịnh nóng, Bịnh chân răng, các giống lác, cùi Bịnh bứu, sảy, mụn trên da, Bịnh phong lao tổn thật là khổ thân. - Bịnh chóng mặt, trái ban thổ huyết, Trĩ nhức đau, chi xiết thúi tha, Ghê thay ghẻ phỏng ngoài da, Đau bụng, bịnh tả cùng là đàm xanh. - Bịnh đau máu dễ thành chứng nặng, Bịnh mật đau, huyết trắng, phong đàm, Bịnh bón, bịnh lậu, khó kham, Phong lở, đau mật, gió làm cho đau. - Bệnh thời khí, bịnh do đánh đập, Do bịnh duyên dồn dập từ xưa, Do lạnh, do nóng không ưa, Do đói, do khát, chẳng chừa một nhân. - Tưởng sự khổ trong thân như thế, Pháp ấy nhằm tưởng khổ thân ta, Lắng nghe này A-nan-đa , Còn tưởng dứt bỏ nghĩa là làm sao ? * - Vị hành giả đã vào Phật Pháp, Không có lòng tham thọ dục chi, Cố làm tiêu tán dứt đi, Không cho sanh “dục tư duy” thường tình. - Không thọ lãnh lại càng dứt bỏ, Làm tiêu tan chẳng có chút chi, Không cho sanh “hận tư duy”, Thứ lòng cố chấp nghĩ suy oán thù. - Không thọ lãnh lại càng dứt bỏ, Làm tiêu tan chẳng có chút chi, Không cho sanh “Khốn tư duy”, Thứ lòng khốn khó nghĩ suy thực hành. - Không thọ lãnh lại càng dứt bỏ, Làm tiêu tan không để phát sanh, Không cho nghiệp dữ tạo thành, Nghiệp dữ đã có dần dần giảm thuyên. - Này A-nan và hàng đại chúng, Pháp ấy là pháp tưởng dứt trừ, Chuyên cần tinh tấn lìa xa, Tưởng dứt tình dụcnghĩa là làm sao ? * - Vị hành giả đã vào Phật Pháp, Ở trong rừng, ở dưới cội cây, Hoặc nhà thanh vắng không ai. Trầm ngâm tưởng pháp Như Lai như vầy: - Dứt tình dục, nơi đây Bất diệt, Là Niết-bàn trừ diệt sở hành, Dứt bỏ, phiền não chẳng sanh, Đoạn trừ ái dục, cội căn tuyệt rồi. - Niết-bàn ấy vô hồi tịch tịnh, Pháp môn nầy cao thượng sâu xa, Lắng nghe này A-nan-đa Tưởng dứt tình dục pháp ta giáo truyền. * - Tưởng tịch tịnh,cơ duyên sao đó ? Là Niết-bàn trừ diệt sở hành, Dứt bỏ phiền não chẳng sanh, Đoạn trừ ái dục cội căn tuyệt rồi. - Niết-bàn ấy vô hồi tịch tịnh, Pháp môn nầy cao thượng sâu xa, Lắng nghe này A-nan-đa . Đó pháp tịch tịnh do ta giáo truyền. * - Sao gọi tưởng không duyên thế giới ? Cái tâm nầy mong đợi, chấp nương, Ái dục, với kiến thức thường, Đoạn kiến cùng những não phiền thế gian. - Cái tâm ấy thuộc hàng tâm ác, Người tu hành trong pháp của ta, Khi nào bỏ pháp ấy ra, Không lòng cố chấp, vượt ra lưới trần. - Pháp ấy gọi tưởng dừng, không tiến, Hoặc là không tham luyến thế gian. Lắng nghe này A-nan-đa, Còn tưởng hành tác vô thường là sao ? Này hành giả, vị nào chán nản, Hoặc gớm ghê, chẳng quản hành vi, - Lắng nghe này A-nan-đa, Đó Như Lai gọi hành vi vô thường. * - Thế nào gọi niệm thường hơi thở ? Vị hành giả hoặc ở trong rừng, Trong nhà hoặc dưới cội cây, Nên ngồi nhắm mắt, thân ngay im lìm. - Ý chơn chánh nhập vào Thiền định. Khi mọi bề yên tĩnh thản nhiên, Chú tâm đề mục tham thiền, Nhớ biết rõ rệt, thở vào thở ra. - Thở ra dài cũng ra hơi vắn, Thở vô mà có vắn hay dài, Chú tâm cho rõ cả hai, Hơi vô cũng nhớ, vắn dài phân minh. - Vị hành giả chuyên tinh ròng rã, Nhớ biết rằng: ta đã rõ ta, Quán sát biết hơi thở ra, Rõ rồi ta mới thở ra từ từ, - Vị hành giả cũng như thế ấy, Cứ chuyên cần nhớ thấy hơi vô, Biết rằng: ta rõ hơi vô, Niệm xong rồi mới thở vô lần lần. - Vị hành giả chuyên cần ròng rã, Nhớ biết rằng ta đã biết ta, Quán sát diệt hơi thở ra, Niệm xong rồi mới thở ra từ từ. - Vị hành giả cũng như thế ấy, Cứ chuyên cần nhớ thấy hơi vô. Biết rằng: Ta diệt hơi vô, Niệm xong rồi mới thở vô lần lần. - Vị hành giả chuyên cần một mực Ta biết rằng: ta thật biết rành, Những điều thọ sướng vui mừng, Niệm xong rồi mới lần lần thở ra. - Vị hành giả chú tâm một mực, Tự biết rằng: Ta thật biết rành Những điều thọ sướng vui mừng, Niệm xong rồi mới lần lần thở vô. * - Vị hành giả nhất tâm chuyên chú Tự biết rằng: rõ thú yên vui, Phân minh biết được rõ rồi, Niệm xong rồi mới lần lần thở ra. - Vị hành giả nhiếp tâm một mực, Nhớ biết rằng ta thật biết mùi Của các thú vị yên vui Niệm xong rồi mới lần lần thở vô. - Vị hành giả quán vào hơi thở, Tự biết là rõ khắp tâm hành Biết cho rõ rệt đành rành, Niệm xong rồi mới thực hành thở ra. - Vị hành giả nhất tâm tinh tấn, Luôn chuyên cần đặng phấn chí lành, Biết rằng: ta rõ tâm hành, Niệm xong rồi mới thực hành thở vô. - Vị hành giả quán vào hơi thở, Tự biết rằng: diệt tắt tâm hành, Biết cho rõ rệt đành rành, Niệm xong rồi mới thực hành thở ra. - Vị hành giả nhất tâm tinh tấn, Luôn chuyên cần đặng phấn chí lành Biết rằng ta diệt tâm hành Niệm xong rồi mới thực hành thở vô. * - Hành giả không mơ hồ chán nản, Vẫn tinh cần quán sát rõ ràng, Biết rằng ta đã rõ tâm, Niệm xong rồi mới nhẹ nhàng thở ra. - Hành giả tự biết ta thành thiệt, Vốn là người đã biết rõ tâm, Biết cho rõ rệt không lầm, Niệm xong rồi mới nhẹ nhàng thở vô. - Vị hành giả trong mô phạm ấy, Vẫn chuyên cần nhớ thấy rằng ta, Làm tâm được thơ thới ra, Niệm xong rồi mới khởi mà thở ra. - Vị hành giả hành như thế ấy, Luôn chuyên cần nhớ thấy rằng ta, Làm tâm được thơ thới ra, Niệm xong rồi mới khởi mà thở vô. O - Vị hành giả nên hành nhẫn nại, Chánh niệm rằng ta phải giữ tâm, Quân bình trong các cảnh trần, Niệm xong rồi mới lần lần thở ra. - Vị hành giả nên hành như trước, Chánh niệm rằng ta giữ được tâm, Quân bình trong các cảnh trần, Niệm xong rồi mới lần lần thở vô. * - Vị hành giả nhiệt tâm tinh tấn, Chánh niệm rằng ta giải thoát tâm, Khỏi năm pháp chướng ngại tâm, Niệm xong rồi mới nhẹ nhàng thở ra. - Vị hành giả nhiệt tâm tinh tấn, Chánh niệm rằng ta giải thoát tâm, Khỏi năm pháp chướng ngại tâm, Niệm xong rồi mới nhẹ nhàng thở vô. - Hành giả xét vô thường biến đổi, Mọi vật đều sanh diệt không lường, Năm uẩn đều là vô thường, Niệm xong rồi mới nhẹ nhàng thở ra. - Vị hành giả hành trì như thế, Rằng ta hằng thấy hiện tinh tường, Năm uẩn đều là vô thường, Niệm xong rồi mới nhẹ nhàng thở vô. - Hành giả để tâm vô đề mục, Rằng pháp trừ tình dục mà ta, Là người hằng được thấy qua, Niệm xong rồi mới thở ra lần lần. - Vị hành giả chuyên cần đề mục, Rằng pháp trừ tình dục mà ta, Là người hằng được thấy qua, Niệm xong rồi mới khởi mà thở vô. * - Vị hành giả tự cho hằng thấy, Pháp tịch tịnh pháp ấy được yên, Khỏi điều thống khổ triền miên, Niệm xong rồi mới thở liền hơi ra. - Vị hành giả rằng ta thấy rõ, Pháp tịch tịnh pháp ấy được yên, Khỏi điều thống khổ triền miên, Niệm xong rồi mới thở liền hơi vô. O - Vị hành giả tự cho thấy rõ Những pháp lành dứt bỏ ưu phiền, Chuyên cần niệm, chẳng hoãn duyên, Niệm xong rồi mới thở liền hơi ra. - Vị hành giả rằng: ta thấy rõ, Những pháp lành dứt bỏ ưu phiền, Chuyên cần niệm, chẳng hoãn duyên, Niệm xong rồi mới thở liền hơi vô. - Điều ấy gọi niệm vô hơi thở, Nếu ông đi đến chỗ bệnh nhân, Thầy Gi-ri-ma-nan-đa Thì nên giảng giải pháp ta chỉ bày. O * - Mười pháp tưởng nhân hay diệt bệnh, Làm cho thầy Gi-ri-ma-nan-đa Chỉ trong giây phút thoáng qua, Căn bệnh thuyên giảm chắc là không sai. - Liền theo đó A-nan-đa học, Pháp tưởng này của Đức Thế Tôn, Rồi đem truyền đến Sa-môn, Người đương bệnh hoạn dập dồn bấy lâu. - Nhờ nghe được pháp mầu quán tưởng, Bệnh của thầy Gi-ri-ma-nan-đa Giảm thuyên rồi khỏi hẳn ra, Chỉ trong giây phút thoáng qua không chầy. - Diệt căn bệnh của thầy trầm trọng, Chính cho thầy Gi-ri-ma-nan-đa Được nghe pháp tưởng sâu xa, Phật truyền cho đức A-nan-đa giải bày. Nam-mô Bổn Sư Thích-ca Mâu-ni Phật. (3 lần, xá 3 xá)